Najnowsze komentarze

    Nie tylko geologia…

    Nie tylko geologia…

    Nie tylko geologia…

    Wirtualna wystawa

    Drodzy Państwo, prezentowany na naszej stronie cykl wystaw “Nie tylko geologia…” dobiegł końca. Bardzo dziękujemy za pozytywny odbiór naszych prac. Zaczynamy zbierać już nowe materiały na kolejną wystawę. Zachęcamy do odwiedzenia naszej galerii na stronie Muzeum Ziemi:

    ▶️ Wirtualna wystawa: Nie tylko geologia…

    Grzegorz Skrzyński, Krzysztof Maliszewski, Darek Nast

     

     

    Wykład online

    Wykład online

    100 pytań o dzieje Ziemi

    Zapraszamy do wysłuchania ostatniego przed wakacjami, wykładu z cyklu „Środowe spotkania z dziejami Ziemi”, który dostępny jest na kanale Wszechnicy na YouTube. Tym razem dr Daniel Tyborowski odpowiadał na Państwa pytania z zakresu paleontologii i dziejów Ziemi.

    Wykłady z cyklu „Środowe spotkania z dziejami Ziemi” realizowane były dzięki współpracy z Wszechnicą i dostępne są w zakładce:

    ▶️   Kącik Edukacyjny/Wykłady Online

     

    Międzymuzealna gra

    Międzymuzealna gra

    W tym roku po raz dziesiąty zapraszamy rodziny z dziećmi do wspólnej zabawy. Przez okres wakacji od 20 czerwca do 6 września 2020 r. można wziąć udział we wspaniałej, międzymuzealnej grze. Jak co roku będziemy rozwiązywać zagadki, szukać odpowiedzi, słowem zamienimy się w detektywa – odkrywcę warszawskich skarbów. Która ze słynnych Polek wybrała się ze swoim mężem w podróż poślubną na rowerach? Co to jest cembrowina? Jakie dwa miejsca łączył tajny tunel w Warce i Czersku? Odpowiadając na te i inne pytania, poznacie różne ciekawostki związane z miejscami, przedmiotami, innowacjami i znanymi postaciami stolicy.

    Wystarczy wejść na stronę www.razdwatrzywarszawiak.pl, odwiedzić przynajmniej 8 placówek biorących udział w grze, rozwiązać zadania umieszczone na Kartach Pracy i … odebrać wspaniale nagrody. Wakacje w Warszawie nie muszą być smutne, mamy na to fantastyczny sposób, zapraszamy!

    Na wspólną zabawę zaprasza Muzeum Powstania Warszawskiego oraz współorganizatorzy: Dom Kultury Dorożkarnia, Dom Spotkań z Historią, Instytut Pamięci Narodowej, Miejski Ogród Zoologiczny,  Fundacja BGK im. J. K. Steczkowskiego, Muzeum Geologiczne PIG-PIB, Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN, Muzeum Jana Pawła II i Prymasa Wyszyńskiego, Muzeum im. Kazimierza Pułaskiego w Warce,  Muzeum Historyczne w Legionowie, Muzeum Karykatury im.Eryka Lipńskiego, Muzeum Marii Skłodowskiej-Curie, Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku, Muzeum Łazienki Królewskie, Muzeum Mazowsza Zachodniego w Żyrardowie, Muzeum Narodowe, Muzeum Niepodległości, Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie, Muzeum Warszawy, Muzeum Sportu i Turystyki w Warszawie, Muzeum Sztuki Nowoczesnej, Muzeum Starożytnego Hutnictwa Mazowieckiego w Pruszkowie, Narodowe Centrum Kultury-Galeria Kordegarda, Narodowy Instytut Fryderyka Chopina, PAN Muzeum Ziemi w Warszawie, Państwowe Muzeum Etnograficzne w Warszawie, Polska Wytwórnia Papierów Wartościowych S.A., Stacja Muzeum, Towarzystwo Ubezpieczeń Prudential, Zamek Książąt Mazowieckich w Czersku, Zamek Królewski w Warszawie.

    Zarejestruj się i baw się razem nami!

     

    Rok 1900. Europa w fotografii Henryka Czeczotta

    Rok 1900. Europa w fotografii Henryka Czeczotta

    Wirtualna wystawa fotografii:

    Henryk Czeczott (1875–1928)

    Utalentowany wszechstronnie człowiek, inżynier górniczy, doktor nauk technicznych, profesor. Henryk Czeczott urodził się w Petersburgu 18 czerwca 1875 roku w szlacheckiej rodzinie pochodzącej z Litwy. Jego rodzicami byli Otton (1842–1924), wybitny lekarz psychiatra i Leontyna (1849–1920) z Kukielów.

    Jedną z pasji, którą ojciec zaszczepił Henrykowi była turystyka i alpinizm. W Kraju Stawropolskim na Kaukazie, jako lekarz uzdrowiskowy w Piatigorsku, organizował razem z rodziną wyprawy w góry Kaukazu, m.in. na lodowce Dewdorak i Cej.

    Być może ze względu na zamiłowania geograficzne, Henryk Czeczott wstąpił do Instytutu Górniczego w Petersburgu, który ukończył w roku 1900, zdobywając stopień inżyniera górniczego. Tuż po studiach, w 1900 roku wybrał się w podróż dookoła Europy.

    W 1910 roku Henryk Czeczott poślubił Hannę Peretiatkowicz (1888–1982), która w 1922 roku ukończyła Wydział Biogeograficzny Instytutu Geograficznego w Petersburgu. Oboje brali udział w licznych ekspedycjach w głąb Azji oraz do Ameryki Północnej. W roku 1948 Hanna Czeczott założyła Pracownię Paleobotaniczną w Muzeum Ziemi w Warszawie, którą kierowała do roku 1960. W 1955 roku uzyskała tytuł profesora. Przez lata kierowała pracami nad florą trzeciorzędową, a pozyskane przez nią zbiory należą do największych kolekcji na świecie.

    Po zakończeniu nauki w Instytucie Górniczym, Henryk Czeczott postanowił zwiedzić Europę. Wyruszył z rodzinnego Petersburga, płynąc statkiem do Rygi. Na trasie jego podróży znalazły się m.in.: Piatigorsk, Odessa, Warszawa, Wiedeń, Salzburg, Monachium, Paryż, Kolonia, Berlin.

    Henryk Czeczott wykonał w czasie podróży około 200 zdjęć. Negatywy na podłożu celuloidowym w formacie 9×13 cm były przechowywane w specjalnie do tego celu przygotowanym albumie. Być może był to jeden z kilku albumów, a podróż nie kończyła się w Berlinie. Pozostanie to tajemnicą. Do naszych czasów niestety nie wszystkie negatywy się zachowały. Obecnie przechowywane są one w PAN Muzeum Ziemi w Warszawie.

                                                                                                           Marek Wierzbicki

    « 1 z 2 »

    Nie tylko geologia…(część 6)

    Nie tylko geologia…(część 6)

    Wirtualna wystawa fotografii: Nie tylko amonity

    Wyżyna Krakowsko-Częstochowska to ważny punkt na mapie poszukiwaczy jurajskich i kredowych skamieniałości. Wybierając się w podróż do małopolskich odsłonięć mamy pewność, że uda nam się przywieźć ze sobą liczne okazy amonitów. Okolice Krakowa obfitują także w unikatowe skarby przyrody ożywionej występujące w tamtejszych rezerwatach, a czasem nawet w miejskich parkach. Do najbardziej cennych zaliczyć należy obuwika pospolitego – największego polskiego storczyka wyjątkowej urody, a także niezwykle rzadkiego modraszka wikrama, którego spotkać można w samym Krakowie.

     

     

    Metasekwoja

    Metasekwoja

    Metasekwoja to interesujący przykład rośliny pierwotnie opisywanej wyłącznie na podstawie skamieniałości. Odkrycie, w latach czterdziestych XX wieku, w lasach Chin żywych drzew metasekwoi, należy do największych odkryć botanicznych minionego stulecia.

    Metasekwoja chińska (Metasequoia glyptostroboides Hu et Cheng) jest jedynym żyjącym dziś przedstawicielem rodzaju metasekwoja. Należy do rodziny cyprysowatych (Cupressaceae) reprezentowanej współcześnie przez 30 rodzajów, z których tylko trzy – jałowiec (Juniperus), cyprys (Cupressus) i cyprzyk (Tetraclinis) – występują dziś w Europie. W stanie naturalnym metasekwoja chińska rośnie tylko na obszarze środkowych Chin, w prowincjach Hubei, Hunan i Syczuan. Preferuje gleby o dużej wilgotności często w dolinach rzek, nad brzegami pól ryżowych, na terenach podmokłych. Przez Chińczyków bywa nazywana wodną jodłą lub chińską sekwoją.

    Jest to drzewo dochodzące do 40 m wysokości, którego cechą charakterystyczną są opadające na zimę krótkopędy liściowe. Igły są miękkie o długości do 1,5 cm, jasnozielone. Kwiaty męskie i żeńskie występują osobno ale na jednym osobniku i są wiatropylne. Szyszki o kształcie jajowatym, długości około 2,5 cm osadzone są na długich ogonkach.

    Na podstawie występowania kopalnych szczątków przypuszcza się, że rodzaj metasekwoja powstał na obszarze północno-zachodniej części Ameryki Północnej. W późnej kredzie (100,5-66 mln lat temu) i paleocenie (66-56 mln lat temu) metasekwoja „przewędrowała” z Ameryki Północnej poprzez obszary dzisiejszej Cieśniny Beringa do wschodniej Azji, gdzie ustanowiła drugi obszar występowania.

    W późnej kredzie i paleogenie (80 – 23 mln lat temu), klimat na Ziemi był znacznie cieplejszy niż obecnie, na wolnych jeszcze od lodu obszarach okołobiegunowych Ameryki Północnej, Azji i Europy, rosły nieznane dziś, tak zwane polarne, zrzucające liście lasy szerokolistne, w których, obok metasekwoi, rosły sekwoje, cypryśniki, miłorzęby, oraz wytwarzające bardzo szerokie liście drzewa okrytonasienne należące w większości do wymarłych dziś rodzajów, spokrewnionych z dzisiejszymi dębami, platanami, ambrowcami, grujecznikami.

     

    Palmy w Polsce

    Palmy w Polsce

    Przed zlodowaceniami, jeszcze kilkanaście – kilkadziesiąt milionów lat temu, palmy stanowiły naturalny składnik roślinności Polski. Dla wielu stwierdzenie to będzie zapewne zaskakujące, gdyż obecnie w naszym kraju palmy możemy spotkać jedynie w szklarniach lub mieszkaniach. O obecności palm dziko rosnących na naszych ziemiach bezsprzecznie świadczą liczne skamieniałości – odciski liści, owoce, czy fragmenty pni i ciernie. Szczątki palm zostały znalezione w kilku stanowiskach, m.in. w Hrubym Reglu w Tatrach (eocen, ok. 40 mln lat temu), w Osieczowie n. Kwisą (wczesny miocen, ok. 20 mln lat temu), w kopalni węgla brunatnego „Turów” (wczesny miocen, ok. 18 mln lat temu), w Starych Gliwicach na Górnym Śląsku (środkowy miocen, ok. 15 mln lat temu). Skamieniałości palm znane są również z bursztynu bałtyckiego – w postaci inkluzji zachowały się fragmenty kwiatów oraz liści. Na podstawie kopalnych szczątków można wnioskować, że w Polsce rosły palmy z co najmniej czterech rodzajów, m.in. Nypa, Calamus, Sabal, a w całej Europie z ponad 10 (m.in. Chamaerops, Copernicia, Corypha, Hyphaene, Livistona, Phoenix, Serenoa, wymarły rodzaj Tuzsonia). Palmom towarzyszyły liczne ciepłolubne drzewa i krzewy, których ojczyzną są dziś kraje znajdujące się w strefie klimatu subtropikalnego, a nawet tropikalnego.

    Występowanie tych egzotycznych roślin było możliwe dzięki sprzyjającym warunkom klimatycznym, jakie panowały w Europie w paleogenie i neogenie (czyli dawnym trzeciorzędzie). Około 50 mln lat temu, w eocenie, średnia roczna temperatura w środkowej Europie wynosiła ok. 20°C, a ok. 17-15 mln lat temu, w środkowym miocenie – od 16 do 18°C (dziś średnia ta dla Polski wynosi zaledwie 7 – 9°C).

    Palmy w Europie są obecnie reprezentowane bardzo skromnie – zaledwie przez 1 gatunek – karłatkę niską (Chamaerops humilis L.). Jej zasięg ogranicza się do obszaru zachodniej części wybrzeża Morza Śródziemnego i obejmuje tereny rozciągające się od południowych Włoch po południową Hiszpanię. Historia rodziny palm stanowi jeden z wielu przykładów stopniowego ubożenia bogatej „trzeciorzędowej” flory Europy w czasie kolejnych ochłodzeń klimatu, jakie nastąpiły z końcem neogenu. Dalsze spustoszenie w świecie roślin spowodowały zlodowacenia epoki plejstoceńskiej.

    Wędrówka po karbońskim lesie

    Wędrówka po karbońskim lesie

    Roślinność sprzed 360-300 milionów lat

    Karbon, przedostatni okres ery paleozoicznej, którego początek ocenia się na około 360 mln lat temu, można uznać za jeden z przełomowych okresów w dziejach świata roślin. W karbonie, bowiem nastąpił niesłychanie bujny rozwój wielu grup roślin lądowych, tworzących pierwsze na Ziemi zbiorowiska leśne, rozpoczął się także podbój lądów przez pierwotne rośliny nasienne.

    We wczesnym karbonie roślinność wykazywała niewielkie zróżnicowanie geograficzne, była dość jednolita na całej kuli ziemskiej. W górnym karbonie nastąpiła zmiana jakościowa – obok roślin zarodnikowych dużąrolę zaczęły odgrywać silnie różnicujące się rośliny nasienne. Pojawiły się ponadto wyraźne różnice w składzie szaty roślinnej. Ukształtowały się odmienne w swoim charakterze prowincje roślinne. Proces wyodrębniania się prowincji związany był z pogłębianiem sięróżnic klimatycznych na kuli ziemskiej. Na półkuli północnej ukształtowały się: prowincja euroamerykańska, syberyjska i chińska, a na półkuli południowej gondwańska.

    Czytaj więcej… Zanim powstał węgiel kamienny [do pobrania]

    Nie tylko geologia…(część 5)

    Nie tylko geologia…(część 5)

    Wirtualna wystawa fotografii: Nie tylko gips

    Dolina Nidy kojarzy się większości z nas z gipsem używanym w budownictwie. Oczywiście nie bezpodstawnie, gdyż właśnie w tym regionie Polski wydobywa się i przetwarza gips – skałę osadową złożoną głównie z minerału o tej samej nazwie. Pokłady gipsu, podobnie jak soli np. w Wieliczce, powstały w wyniku parowania morza Paratetydy, którego wody przez miliony lat przykrywały część obszaru dzisiejszej Polski. Udając się na Ponidzie, szukamy zatem pozostałości mieszkańców dawnego morza (m.in. wielorybów, delfinów czy rekinów) i ciekawych form krystalicznych gipsu. Skały, które dla nas stanowią miejsce poszukiwań, są ostoją dla wielu rzadkich i ciekawych gatunków roślin i zwierząt (w przypadku modraszka gniadego, jedynym miejscem w Polsce, gdzie można go spotkać!). Aby je wszystkie zobaczyć, wystarczy przerwać pracę i przyjrzeć się w ciszy życiu łąki.

     

    Audycja Radia Płock FM

    Audycja Radia Płock FM

    Gady morskie

    W kolejnym odcinku audycji z cyklu “Tajemnicze Dzieje Ziemi” przyjrzymy się gadom morskim od momentu ich powstania w triasie (po wielkim wymieraniu permskim) aż do wyginięcia w kredzie – 66 milionów lat temu. Zapraszamy do wysłuchania podcastu:

    Następna strona »