28 września 2023 o godz. 19.00 zapraszamy do Muzeum Ziemi na spotkanie z dr. Michałem Przeździeckim (Wydział Archeologii UW), który opowie o wykorzystaniu przez człowieka w epoce kamienia barwników pochodzenia mineralnego. Nasza uwaga skupiona zostanie na przybliżeniu symbolicznego znaczenia pigmentów, tj. w kontekście rytuałów oraz sztuki. Omówione zostaną m.in. najstarsze przykłady użycia barwników manganowych (kolor czarny), ochr hematytowych (kolor czerwony) czy limonitu (kolor żółty), których to świadectwa użytkowania znane są już sprzed ok. 300 000 lat. Przypisuje się je gatunkowi Homo heidelberghensis żyjącemu w okresie dolnego paleolitu. Z czasem rola pigmentów wzrastała, na co wskazują odkrycia ze stanowisk środkowopaleolitycznych – na obszarze Afryki związane z archaicznymi formami Homo sapiens, w Europie zaś z neandertalczykiem. W paleolicie górnym oraz mezolicie możemy mówić o masowym wręcz ich wykorzystaniu. Znaleziska archeologiczne wskazują, że barwniki mineralne były stosowane przez wczesnego człowieka współczesnego zarówno do celów obrzędowych, jak i w zastosowaniach czysto utylitarnych. W sferze symbolicznej pigmenty mineralne wykorzystywane były m.in. do wykonywania malowideł naskalnych czy stały element wyposażenia grobowego zmarłych. Z kolei na co dzień kolorowe minerały z racji na swoje właściwości chemiczne i fotochemiczne, służyły do przygotowywania mikstur (lekarstwa) ułatwiających gojenie ran, poparzeń czy jako „filtr” ochronny przed słońcem lub insektami.
/27. FESTIWAL NAUKI /ODCIENIE ZIEMI – O WYKORZYSTANIU BARWNIKÓW MINERALNYCH 28.09.2023 / 19.00 / Aleja Na Skarpie 20/26 PAN Muzeum Ziemi /wstęp wolny
Partnerem projektów PAN Muzeum Ziemi jest KGHM to my
/Zaświaty /Anna Orłowska /28 września – 18 listopada 2023
Światy opowiadane na wystawie istnieją równolegle, ale poza ograniczeniami czasu. Przeszłość splata się tu z teraźniejszością, a łączy je miejsce – stara śląska wieś Sandowitz, dzisiejsze Żędowice. Wokół niej nieustająco orbituje kilka pokoleń rodziny artystki. Centrum orbity to XIX-wieczny młyn, niegdyś napędzany wodami rzeki Małej Panwi i gromadzący wokół siebie społeczność dawnej wsi. Orłowska przywołuje to mityczne miejsce dzieciństwa będące w posiadaniu jej rodziny od stu dwudziestu lat.
Nowe prace Orłowskiej, pokryte są charakterystycznym rudym barwnikiem. To osady żelaza przenikające całą okolicę – od pradziejów bowiem obszar Żędowic był terenem hutniczym, bogatym w rudę darniową, z której wytapiano metal. Żelazo to pierwiastek, który zadecydował o rozwoju życia na ziemi, bowiem jest jednym ze składników hemoglobiny, która przenosi tlen we krwi. W zawiesinie z żelaza wysycającej leśny strumień niedaleko domu artystki, Orłowska barwi fotografie wydrukowane na tkaninie. Wywołuje w ten sposób nowe, wizualne jakości. Tak stworzone materiały tnie, rozdziera, zestawia, zszywa, zaplata, drapuje i po raz kolejny w swej praktyce artystycznej przekształca fotograficzne medium.
Wystawa Anny Orłowskiej w ramach WGW jest kontynuacją jej podwójnej prezentacji dotykającej tematów Śląska w BWA Wrocław (Zaświaty, 30.06 – 8.10.2023) oraz w desakralizowanym kościółku w Parku Szczytnickim (Zaświaty (Ukryty pokój), 22.06 – 17.09.2023).
Kuratorka: Katarzyna Roj Współorganizator: BWA Wrocław – Galerie Sztuki Współczesnej Partnerzy wystawy: Muzeum Ziemi PAN w Warszawie, KGHM
24 września 2023 o godz. 11.00 odkryj kolory na nowo w PAN Muzeum Ziemi! Podczas warsztatów zajrzymy do świata wielobarwnych minerałów i produkowanych z nich naturalnych pigmentów. Będziemy mieć niepowtarzalną okazję własnoręcznie wykonać naturalne farby z prawdziwych minerałów i wykorzystać je do malowania. Na warsztaty niedzielne zapraszamy dzieci z opiekunami.
Zajęcia rozpoczną się omówieniem naturalnych barwników stosowanych historycznie w produkcji farb. Uczestnicy zapoznają się z historią farb i dawnymi sposobami ich wytwarzania. Dowiedzą się, w jaki sposób – przed wprowadzeniem pigmentów syntetycznych – ludzkość pozyskiwała pigmenty z pomocą świata zwierząt i roślin. Głównym tematem spotkania będą barwniki pochodzenia mineralnego, wytwarzane z różnokolorowych minerałów – takich jak hematyt czy goethyt, a także malachit i azuryt. Poznamy również pierwsze, znane ludzkości przykłady wykorzystania barwników w malarstwie jaskiniowym, a także zdrowotne aspekty wykorzystania barwników mineralnych.
W części praktycznej uczestnicy będą mieli okazję osobiście zapoznać się z minerałami barwnymi i spróbować wydobyć z nich kolory. Zajmą się także malowaniem, wcześniej przygotowanych, reliefów przedstawiających sceny z życia ludzi i zwierząt w plejstocenie (tzw. epoce lodowcowej). W tym celu, w ramach warsztatów własnoręcznie wykonają farby z naturalnych, wydobytych ze skał, minerałów. Wykorzystają m.in. moździerze kamienne i oleje naturalne. Pomalowane farbami mineralnymi reliefy uczestnicy zabiorą ze sobą!
Spotkanie z dr Dorotą Salatą (ING UJ) oraz Bartłomiejem Krawczykiem, pasjonatem, popularyzatorem wulkanów, blogerem, o książce R.G. Andrewsa „Superwulkany. Wybuchowe tajemnice Ziemi i innych planet”. Współorganizatorem wydarzenia jest marka wydawnicza Bo.wiem, w ramach której ukazała się publikacja. Spotkanie poprowadzi Krzysztof Maliszewski – kierownik DZMiP PAN Muzeum Ziemi. Transmisja będzie dostępna na profilu fb/muzeum.ziemi.pan
„Superwulkany” to barwny przewodnik po geologicznych cudach natury i opowieść o śmiałych, a czasem śmiertelnie niebezpiecznych wyczynach naukowców, którzy je badają. Przekonacie się, że wulkany są super!
/27. FESTIWAL NAUKI /PRZEKONAJCIE SIĘ, ŻE WULKANY SĄ SUPER! /21.09.2023 / 19.00 / on-line fb/muzeum.ziemi.pan PAN Muzeum Ziemi / Bo.wiem
Partnerem projektów PAN Muzeum Ziemi jest KGHM to my
informujemy, że w dniach 13-15 września salon i biblioteka w Willi Pniewskich będą niedostępne ze względu na plan filmowy. W tym czasie zapraszamy do zwiedzania Muzeum w cenie biletu ulgowego.
Zachęcamy również do odwiedzin podczas koncertu z cyklu „Irydion na Skarpie” (16.09) oraz Pikniku Rodzinnego z Gwidonem (17.09).
Zespół PAN Muzeum Ziemi
/WARSZAWA W BUDOWIE W PAN MUZEUM ZIEMI /SPOTKANIE / WARSZAWA W EPOCE LODOWCOWEJ / 23.09.2023
15. edycja WARSZAWY W BUDOWIE, po raz pierwszy w nowej formule: wystawa i festiwal organizowane są w tym roku przez Muzeum Warszawy. Tegoroczna odsłona, która odbędzie się pod hasłem Zimno już było, zajmie się kwestią rosnących temperatur, przyjrzy strategiom radzenia sobie z upałem w mieście i opowie o naszej relacji ze Słońcem, która od fascynacji przerodziła się w strach. W wydarzeniu swój udział będzie miało również PAN Muzeum Ziemi!
23 września 2023 o godz. 13.00 zapraszamy do PAN Muzeum Ziemi na spotkanie „Warszawa w epoce lodowcowej”, które poprowadzą dr Michał Loba z Działu Paleozoologii PAN MZ i Grzegorz Skrzyński z Działu Paleobotaniki PAN MZ.
Zmiany klimatu nie są dla obszaru Warszawy czymś nowym. Dużo wolniej niż obecnie, w plejstocenie klimat zmieniał się cyklicznie, od ciepłych interglacjałów, po mroźne glacjały i z powrotem. Jednym z najbardziej rzetelnych „paleotermometrów” są profile pyłkowe informujące o zmianach szaty roślinnej. Podczas wydarzenia można będzie samemu zajrzeć pod mikroskop i nauczyć się rozpoznawać najbardziej charakterystyczne pyłki roślin. Rośliny są z kolei pokarmem dla roślinożerców, tak że zachowane w osadach szczątki zwierzęce również mogą nam wiele powiedzieć o tym, jak zmieniał się klimat. Na naszym spotkaniu, kości tych zwierząt będzie można dotknąć i obejrzeć z każdej strony.
Prowadzący spotkanie: Dr Michał Loba – Dział Paleozoologii PAN Muzeum Ziemi w Warszawie – dr Loba pracował naukowo nad histologią kości i trybem życia triasowych metopozaurów, a na potrzeby doktoratu zajmował się jurajskimi rozgwiazdami i wężowidłami. Wielką pasją dr Loby jest jednak ewolucja ssaków kopytnych, a także zmiany środowiska przyrodniczego w plejstocenie.
Mgr Grzegorz Skrzyński – Dział Paleobotaniki PAN Muzeum Ziemi w Warszawie – doktorant w Instytucie Archeologii i Etnologii PAN. Zawodowo interesuje się archeobotaniką oraz paleobotaniką neogenu i czwartorzędu.
Festiwal Warszawa w Budowie trwa od 22 września do 22 października 2023 roku. Zapraszamy do zapoznania się z programem.
Partnerem projektów PAN Muzeum Ziemi jest KGHM to my
WARSZAWA W BUDOWIE W PAN MUZUEM ZIEMI /SPOTKANIE / WARSZAWA W EPOCE LODOWCOWEJ 23.09.2023 / 13.00 PAN Muzeum Ziemi w Warszawie Aleja Na Skarpie 27 /wstęp wolny
/II PIKNIK RODZINNY Z GWIDONEM W PAN MUZEUM ZIEMI /17.09.2023 /WIELCY ŁOWCY PLEJSTOCENU
PROGRAM ATRAKCJI /przez cały dzień: słoniowe gry i zabawy oraz gofry dla wygłodniałych drapieżców /wstęp wolny
/BIAŁY PAŁACYK / ALEJA NA SKARPIE 20/26 11.00–12.45 / 15.00–17.00 – barwne minerały: malowanie naturalnymi barwnikami mineralnymi 12.45 – pokaz filmu „Signum” (2015): animacja utytułowanego polskiego twórcy – Witolda Giersza 13.00–15.00 – malarstwo naskalne: stwórz własne narzędzia malarskie i obraz naskalny 11.00–17.00 – plejstoceńscy jarosze i ich pożywienie: prezentacja skamieniałości oraz współczesnych roślin 12.00–13.00 / 16.00–17.00 – warsztaty preparowania skamieniałości: tajemnice muzealnej pracowni 11.00–17.00 – słoń leśny i jego krewni: opowieść o skamieniałościach oraz o współczesnych i kopalnych słoniowatych 11.00–13.30 / 14.00–17.00 – akademia tropicieli: zajęcia warsztatowe dla wszystkich, którzy chcą nauczyć się rozpoznawać zwierzęta po ich śladach
/WILLA PNIEWSKIEGO / ALEJA NA SKARPIE 27 11.15 – pokaz filmu „Proszę słonia” (1978): klasyczna polska bajka animowana w reżyserii Witolda Giersza, ekranizacja książki Ludwika Jerzego Kerna 12.30 – wielkie drapieżniki plejstocenu: wykład i pokaz skamieniałości drapieżnych ssaków / dr hab. Adrian Marciszak 14.00 – pokaz filmu „Leśni Mocarze” (2020): nagrodzona produkcja przyrodnicza Lasów Państwowych przedstawiająca m.in. życie współczesnych polskich drapieżników 15.00 – na tropach ewolucji człowieka / ślady stóp i dłoni jako przesłanki antropogenezy: wykład popularyzujący / dr Marcin Ryszkiewicz 16.00 – pokaz filmu „Attenborough i cmentarzysko mamutów” (2021): wspaniała produkcja BBC – pierwszy pokaz w Polsce 11.00–13.00 / 14.00–17.00 – łucznictwo epoki kamienia: pokaz i warsztaty strzeleckie 11.00–17.00 – pierwotne narzędzia: ekspozycja oryginalnych zabytków archeologicznych / Wydział Archeologii UW
Organizator: PAN Muzeum Ziemi w Warszawie Współorganizator: Festiwal Nauki Patronat honorowy: Burmistrz dzielnicy Wola Partner wydarzenia: Lasy Państwowe Partnerem projektów PAN Muzeum Ziemi jest KGHM to my Patronat medialny: TVP ABC i Radio dla Ciebie
/EUROPEJSKIE DNI DZIEDZICTWA /WARSZTATY /10.09.2023
W najbliższą niedzielę (10.09), w ramach Europejskich Dni Dziedzictwa, w PAN Muzeum Ziemi odbędą się warsztaty „Huculi w Willi Pniewskiego – spotkanie dziedzictwa”. Wstęp bezpłatny – zapraszamy do zapisów! Tel. 22 629 74 79
Jedną z tajemnic, jakie kryje dom własny architekta Bohdana Pniewskiego, jest sufit dawnej biblioteki, dekorowany ceramiką huculską. Wraz ze Spółdzielnią Projektantów TAKŁADNIE odkryjemy okoliczności wykonania tego niezwykłego projektu oraz fascynacji II Rzeczypospolitej huculszczyzną. Na warsztatach nie zabraknie elementów samodzielnej pracy z ceramiką.
/MISKI W SUFICIE / EUROPEJSKIE DNI DZIEDZICTWA /WILLA PNIEWSKIEGO 10.09.2023, godz. 15.00 PAN Muzeum Ziemi w Warszawie, Aleja Na Skarpie 27 /wstęp wolny
Partnerem projektów PAN Muzeum Ziemi jest KGHM to my
/POWSTANIE WARSZAWSKIE W WILLI PNIEWSKIEGO /63 NOCE / ALEX KŁOŚ /SPOTKANIE AUTORSKIE /13.09.2023 / GODZ. 17.00
W głównej klatce schodowej Willi Pniewskiego znajduje się wyjątkowe miejsce. To ślady powstańczej krwi i ślady pamięci o Powstaniu Warszawskim. W połowie września 1944 roku, gdy trwały zacięte walki na linii Sejmu i Powiśla, w tym miejscu ranny został nieznany z imienia i nazwiska powstaniec, który z okna willi ostrzeliwał atakujące czołgi niemieckie. Podczas wydarzenia będzie dostępne również stoisko Wydawcy.
13 września 2023 roku upamiętnimy wydarzenia Powstania Warszawskiego w Willi Pniewskiego, zapraszając Was na spotkanie autorskie z Alexem Kłosiem – aktorem, ale i autorem książki „63 noce” (Agencja Wydawnicza Mako Press, 2023), w której w nieoczywisty sposób opowiada o kolejnych dniach Powstania Warszawskiego, splatając historię z naszą teraźniejszością. Spotkanie poprowadzi Hanka Warszawianka. Zapraszamy!
Alex Kłoś tak mówi o swojej książce: „Pisząc >>63 noce<< oparłem się na faktach i autentycznych postaciach. Mój Orzeł to Agaton, czyli Stanisław Michał Jankowski, Legenda Powstania Warszawskiego. Większość opisów walki ulicznej wymyśliłem, ale gdy doszło do wędrówki kanałami, sięgnąłem po oryginalne relacje i na takiej podstawie napisałem swoje partie. Przejścia kanałowe są więc zainspirowane głównie fragmentem autobiograficznej książki Agatona >>Z fałszywym ausweisem w prawdziwej Warszawie: wspomnienia 1939–1946<<. Co do reszty zacytowanych faktów, to pilnowałem się, żeby pisać skąd mój bohater zdobywa kolejną wiedzę na temat Powstania.
W >>63 nocach<< drugim (ale nie mniej ważnym) planem akcji jest współczesna Warszawa. Pojawiają się ludzie z krwi i kości, bo to plan mocno autobiograficzny. W kilku epizodach obsadziłem znajomych. Wystąpili z pełną tego świadomością, autoryzując nasze fikcyjne rozmowy, a napisanie książki o moim życiu zasugerował mi kolega Bartek Sosnowski, za co mu dziękuję!”.
Partnerem projektów PAN Muzeum Ziemi jest KGHM to my
/POWSTANIE WARSZAWSKIE W WILLI PNIEWSKIEGO /63 NOCE / ALEX KŁOŚ /SPOTKANIE AUTORSKIE 13.09.2023/ 17.00 PAN Muzeum Ziemi w Warszawie Aleja Na Skarpie 27 /wstęp wolny