PAN MUZEUM ZIEMI W WARSZAWIE

17 maja 2018, godz. 18:00

Na ostatniej przed wakacjami odsłonie Spotkań Karpackich będziemy mieli przyjemność gościć Lucynę Szaniawską, historyka kartografii, wieloletniego pracownika Zakładu Zbiorów Kartograficznych Biblioteki Narodowej, członkinię Zespołu Historii Kartografii przy Instytucie Historii Nauki PAN, autorkę i współautorkę szeregu doskonałych opracowań z zakresu historii kartografii, redaktorkę serii „Studia i Materiały z Historii kartografii” i „Zabytki Polskiej Kartografii”. Nasz gość wygłosi prelekcję pt. „Karpaty na najstarszych mapach Europy i Polski” bogato ilustrowaną przykładami dawnych dzieł kartograficznych. Mapa to wszak nie tylko proste odwzorowania terenu, to także dokument swoich czasów i źródło informacji o poglądach i stanie wiedzy ludzi – tych, którzy je tworzyli i tych, którzy z nich korzystali. Jak zatem najstarsi kartografowie postrzegali Karpaty, co o nich wiedzieli i jak je przedstawiali – o tym wszystkim dowiemy się w czwartek 17 maja o godz. 18:00 w PAN Muzeum Ziemi w Warszawie (Willa Pniewskiego) przy Alei Na Skarpie 27.

13 maja (niedziela) godz. 16:00
PAN Muzeum Ziemi w Warszawie

Gotlandia to historyczna kraina w Szwecji położona na 805 wyspach. Gotlandia to też największa z tych wysp – zarazem największa na całym Bałtyku. Wraz z małą, sąsiednią wysepką Farö stanowią ulubione miejsce wypoczynku Szwedów. Ale przyciągają one też miłośników historii, geografii i fotografii z całego świata.

Visby, stolica gminy i jedyne duże miasto na wyspie, od 1995 roku znajduje się na liście światowego dziedzictwa Unesco. Kiedyś był to bogaty port o ogromnym znaczeniu w Europie, dziś historyczna perełka, z zachowanym murem miejskim z 37 wieżami, 200 budynkami kamiennymi rodem ze średniowiecza i ruinami 13 kościołów. Na Gotlandii zwiedzić można blisko 100 średniowiecznych kościołów z bardzo oryginalnymi dekoracjami i wyposażeniem, liczne wiatraki, chaty ze strzechami, osady rybackie, latarnie morskie i inne obiekty historyczne.

Na obu wyspach w kilkunastu miejscach nad morzem znaleźć można natomiast raukary czyli zespoły wapiennych skał o wyjątkowych i intrygujących kształtach uformowanych przez zjawiska krasowe. Raukary reklamują Gotlandię na niezliczonych zdjęciach, pocztówkach, folderach. Zobaczyć można je także w filmach fabularnych i dokumentalnych Ingmara Bergmana, który pokochał Farö w 1960 roku i zamieszkał na tej wysepce aż do swej śmierci 40 lat później.

W czasie prelekcji zostaną przedstawione najważniejsze atrakcje turystyczne i fotograficzne wysp. Nie zabraknie porad oraz materiałów pomocniczych dla tych, którzy chcieliby się tam wybrać.

Na prelekcję zapraszają Fotokursownia Irka Graffa i Polska Akademia Nauk Muzeum Ziemi w Warszawie:

Al. Na Skarpie 27

WSTĘP WOLNY!

 

Ireneusz Graff
fotograf, nauczyciel, od kilkunastu lat zajmuje się także fotografią przyrodniczą i promuje ją organizując festiwale, wystawy, plenery, spotkania, a także różne szkolenia pod hasłem Fotokursowni.

Prezes Okręgu Mazowieckiego Związku Polskich Fotografów Przyrody (ZPFP) w latach 1999-2004, następnie prezes ZPFP i przedstawiciel ZPFP w Radzie Międzynarodowej Federacji Fotografii Przyrodniczej IFWP do 2007 roku, twórca nagradzanych diaporam fotograficznych.

Strona autora: http://fotokursownia.com

W ubiegłą niedzielę (22 kwietnia 2018) w Warszawskim ZOO w ramach obchodów Dnia Ziemi nasze Muzeum zaprezentowało fascynujące okazy skamieniałości zwierząt i roślin z różnych okresów geologicznych.

[Best_Wordpress_Gallery id=”38″ gal_title=”Dzień Ziemi”]

Towarzystwo Karpackie oraz Polska Akademia Nauk Muzeum Ziemi w Warszawie serdecznie zapraszają na wystawę pt. Za górą – historia cerkwi w Łopience.

Łopienka to nieistniejąca obecnie, zagubiona wśród bieszczadzkich gór mała bojkowska wioska, która słynęła niegdyś jako największe greckokatolickie sanktuarium maryjne na terenie Bieszczadów.
Chociaż udokumentowana historia Łopienki sięga połowy XVI w. wystawa opowiada jedynie o ostatnich, najbardziej dramatycznych, 90 latach jej istnienia. Okres ten obejmuje lata przedwojenne, czasy II Wojny Światowej, przymusowe wysiedlenia akcji „Wisła” i ich konsekwencje – opuszczenie, zniszczenie i zapomnienie. Jest to historia typowa dla całej Polski południowo-wschodniej, ale Łopienka okazała się miejscem szczególnym. Pomimo wielokrotnego skazywania na zagładę i zapomnienie, nie tylko przetrwała, ale i ożyła. Za sprawą wielu ludzi dobrej woli, którym nie był obojętny jej los łopieńska cerkiew powstała z ruin. I jak przed wojną do cudownego obrazu Matki Boskiej Łopieńskiej pielgrzymowały tysiące wiernych tak i teraz rzesze turystów i pielgrzymów przychodzą zobaczyć odbudowaną cerkiew i pomodlić się przed kopią cudownego obrazu.
Wystawa jest fotograficznym zapisem tylko niektórych zdarzeń, albo tych najważniejszych, albo tych, które udało się ocalić z wojennej pożogi i trudnych lat powojennych. Wszystkie zdjęcia ułożone są chronologicznie w trzech grupach, z których każda odróżnia się innym kolorem zdjęć. Pierwsza to lata przed wysiedleniem – wszystkie zdjęcia są w sepii, druga obejmuje okres zniszczenia i pierwszych prób odbudowy – zdjęcia są czarno-białe i trzecia to okres odbudowy – dominują zdjęcia kolorowe.
Chociaż na fotografiach dominuje cerkiew pw. św. Paraskewii to wystawa jest także historią ludzi, tych którzy mieszkali tu kiedyś i tych, którzy ratując cerkiew pozostawili tutaj cząstkę siebie. I jak każda historia nie kończy się, ale będzie miała swój dalszy ciąg, w którym każdy może dopisać kolejny rozdział.

Zbigniew Kaszuba

[Best_Wordpress_Gallery id=”36″ gal_title=”Spotkania Karpackie”]

AUTORZY WYSTAWY

Projekt graficzny: Agnieszka Bernadzka, Ireneusz Marciszuk, Monika Rzepiejewska

Skład komputerowy: Dariusz Dąbrowski, Ireneusz Marciszuk

Tekst: Zbigniew Kaszuba

Korekta edytorska: Piotr Kieraciński

Zdjęcia: Archiwum Państwowe w Przemyślu, archiwum BDZ w Rzeszowie,  Archiwum NID, Narodowe Archiwum Cyfrowe, F.  Adamczyk, J. Bartha, J. Borejszo, R. Brykowski, A. Bykowska, A. Ciołkowska, J. Falkowski, F. Kanclerz, Z. Kaszuba, A. Krencik, G. Muszyński, J. Natkański, J. Nawrot,  M. Papinczak, T. Sybidło, J. Tur, M. Węgrzyn, ze zbiorów:  Olgierda Łotoczki, Pawła Kusala, Marii Papinczak

Dziękujemy wszystkim autorom za udostępnienie posiadanych zdjęć

Wydruk plansz: Studio Fotograficzne Art Foto Robert Bogudziński

 

Wystawa czynna:

od poniedziałku do piątku: 9.00 – 16.00

w niedziele: 10.00 – 16.00 (wstęp wolny)

Ceny biletów: normalny – 8 zł, ulgowy – 4 zł

Zapraszamy grupy szkolne na nową lekcję muzealną, która od kwietnia 2018 r. pojawiła się w OFERCIE EDUKACYJNEJ MUZEUM ZIEMI

Na lekcji Rzeźbiarze krajobrazu – od gór do morza omawiane są różne, typowe dla terenu Polski krajobrazy. Szczególną uwagę poświęcono wyjaśnieniu w jaki sposób powstały i jak wyglądają formy rzeźby charakterystyczne dla młodych, wysokich gór, starych gór i wyżyn, nizin i wybrzeży morskich. Lekcja ma formę pokazu multimedialnego, który uzupełniony jest  prezentacją okazów skał pochodzących z omawianych rejonów. Po lekcji uczniowie będą umieli opisać i zlokalizować na mapie Polski obszary o różnym ukształtowaniu rzeźby terenu oraz podać przyczyny takiego stanu rzeczy.

Lekcja adresowana jest do uczniów starszych klas szkoły podstawowej i uczniów gimnazjum.

Zapisy prowadzimy pod numerem telefonu: (22) 629-80-63 w.203 lub 204

R. Szczęsny

Tatarzy – przekleństwo karpackich wsi

O rajdach tatarskich czambułów pustoszących leżące u podnóża Karpat wsie od Pokucia po Ziemię Sanocką w XVII wieku wie pewnie każdy, kto choć trochę interesuje się historią tych terenów. Jednak o tym jak wielką one miały skalę i jak ogromnym brzemieniem były dla mieszkańców tych terenów pojęcie mieliśmy niewielkie, do czasu ukazania się w 2012 roku książki historyka dr Andrzeja Gliwy zatytułowanej „Kraina upartych niepogód. Zniszczenia wojenne na obszarze ziemi przemyskiej w XVII wieku”. Skala zniszczeń dokonanych przez Tatarów była tak ogromna, że – jak dowiadujemy się z tej książki – rzuciła cień na gospodarkę całej Rzeczpospolitej.
Autor tego liczącego ponad 1100 stron dzieła będzie gościem kolejnych Spotkań Karpackich, które odbędą się jak zwykle w czwartek, 15 marca 2018 r. o godz. 18:00 w PAN Muzeum Ziemi (Willa Pniewskiego) przy Al. Na Skarpie 27 w Warszawie. Serdecznie zapraszamy!

Dokładnie 100 lat temu, 27 stycznia 1918 roku utworzono w Warszawie Polskie Towarzystwo Geograficzne. W setną rocznicę tego wydarzenia, miało miejsce w Pałacu Staszica uroczyste, nadzwyczajne, otwarte posiedzenie Zarządu Głównego PTG połączone z okolicznościową  sesją naukową. Ważnym punktem programu było wręczenie Medali Pamiątkowych z okazji 100-lecia PTG, osobom i instytucjom zasłużonym dla promocji polskiej Geografii oraz Towarzystwa.

Z ogromną satysfakcją informuję, że w tym zacnym gronie znalazło się również PAN Muzeum Ziemi w Warszawie. To wielki zaszczyt i radość, że nasza codzienna praca, obejmująca między innymi  popularyzację nauk o Ziemi i upowszechnianie wiedzy przyrodniczej została dostrzeżona i uznana za godną uhonorowania.

Ryszard Szczęsny

Czwartek, 30 stycznia roku 1868, był dniem jak co dzień. Mroźny, bezchmurny wieczór nie zapowiadał, że stanie się coś nadzwyczajnego. Około godziny 19, niespodziewanie na warszawskim niebie pojawiła się ognista kula, przemieszczająca się z dużą prędkością z południowego-zachodu na północny-wschód. Warszawiacy wybiegli z domów, myśląc że to pożar. Po kilku sekundach obiekt oddalił się i rozpadł na świecące fragmenty przypominające iskry. Według „Gazety Warszawskiej”, po około 3,5 minuty od zniknięcia bolidu rozległy się huk i grzmoty trwające w przybliżeniu trzy minuty.

W tym samym czasie mieszkańcy Pułtuska i okolic ujrzeli ognistą kulę, która stawała się coraz jaśniejsza, a potem zgasła. Po chwili ludzie usłyszeli wybuch i serię dźwięków przypominających wystrzały. Następnie do ich uszu dotarły odgłosy uderzeń kamieni o ziemię, dachy oraz o lód na rzece Narwi.

Ocenia się, że spadło wówczas około 70 000 meteorytów o łącznej wadze ponad dwóch ton. Bez wątpienia był to największy, zaobserwowany deszcz meteorytów kamiennych w historii. Największy znaleziony okaz waży 9095 gramów i znajduje się w Muzeum Historii Naturalnej w Londynie.

Polska Akademia Nauk Muzeum Ziemi w Warszawie ma w swoich zbiorach bogatą kolekcję meteorytów pułtuskich, w tym drugi co do wielkości okaz, o wadze 8100 gramów. Piękno zgromadzonych meteorytów można podziwiać na wystawie „Meteoryty – kamienie z nieba” eksponowanej w budynku przy Alei Na Skarpie 20/26. Gorąco Państwa zachęcamy do obejrzenia naszej ekspozycji.

Roksana Maćkowska

[Best_Wordpress_Gallery id=”31″ gal_title=”Meteoryt Pułtusk”]

Wystawa czynna w PAN Muzeum Ziemi w Warszawie, Al. Na Skarpie 20/26:

od poniedziałku do piątku: 9.00 – 16.00

w niedziele (11 oraz 25 lutego): 10.00 – 16.00 (wstęp wolny)

Ceny biletów: normalny – 5 zł, ulgowy – 3 zł