Muzeum Ziemi

PAN MUZEUM ZIEMI W WARSZAWIE

Menu

Kategoria: Oferta edukacyjna
Specjalna oferta dla szkół z dzielnicy Wola

Specjalna oferta dla szkół z dzielnicy Wola

By |

Serdecznie zapraszamy szkoły z Dzielnicy Wola m. st. Warszawy do korzystania z bezpłatnych zajęć edukacyjnych PAN Muzeum Ziemi w Warszawie, w których poruszamy się po świecie warszawskiego słonia leśnego, odkrytego w 1962 roku przy ul. Leszno.

Tematy zajęć:

Zwierzęcy magnetyzm, czyli opowieści o warszawskim słoniu leśnym

Czas trwania: 45 minut / Poziom kształcenia: szkoła podstawowa klasy 1–3 / Dziedzina: edukacja przyrodnicza / *Zajęcia w siedzibie PAN Muzeum Ziemi są połączone ze zwiedzaniem wystawy stałej

Gdzie i kiedy żyły największe słonie w dziejach Ziemi? Ile osiągały metrów wysokości, jak długie posiadły ciosy oraz jaka była ich dieta? Odpowiedzi na te pytania oraz wiele innych niezwykłych ciekawostek na temat słoni leśnych poznacie w trakcie zajęć. Będą one doskonałą okazją do poznania historii warszawskiego słonia leśnego, który żył na obszarze naszego kraju w jednym z cieplejszych okresów plejstocenu około 120 tys. lat temu.

W trakcie warsztatów uczestnicy wykonają pamiątkowe magnesy, na których pojawi się bohater z przeszłości geologicznej. W kolejnym zadaniu pokolorujemy „Warszawskiego słonia leśnego” i umiejscowimy go w tajemniczym lesie, odtworzonym dzięki naszej wyobraźni i wiedzy, którą zdobędziemy podczas warsztatów. Oczywiście zobaczymy również autentyczne szczątki kostne słonia leśnego prezentowane na wystawie „Wielkie ssaki epoki lodowcowej”!

Opis skrócony: Gdzie i kiedy żyły największe słonie w dziejach? Ile osiągały wysokości, jak długie posiadły ciosy i jaka była ich dieta? Poznajcie odpowiedzi na te pytania oraz wiele ciekawostek o słoniach leśnych.

 

Słoń leśny oraz jego krewni i znajomi

Czas trwania: 60 minut / Poziom kształcenia: szkoła podstawowa klasy 4–6 / Dziedzina: przyroda / *Zajęcia w siedzibie PAN Muzeum Ziemi są połączone ze zwiedzaniem wystawy stałej

Słonie to duże, majestatyczne zwierzęta z charakterystyczną trąbą. Współcześnie żyją tylko trzy gatunki: słoń azjatycki, afrykański słoń leśny oraz afrykański słoń sawannowy. Ostatni z nich jest największym zwierzęciem lądowym. W przeszłości istniało więcej przedstawicieli z rodziny słoniowatych. Niektóre gatunki zamieszkiwały teren dzisiejszej Europy, m.in. słoń leśny – żyjący około 125 tys. lat temu, w cieplejszym okresie plejstocenu. Był to jeden z potężniejszych słoni na świecie. Osiągające 4 metry wysokości egzotyczne zwierzęta, wiodły swój żywot pośród swojskich dla nas dębów, grabów czy lip. W ostępach leśnych żyły również nosorożce leśne, które w odróżnieniu od słoni żywiły się tylko nisko rosnącymi roślinami. Oprócz tych dużych ssaków na obszarze dzisiejszej Polski można było spotkać również inne zwierzęta roślinożerne: jelenie, daniele i tury. Na roślinożerców czyhały drapieżniki, takie jak wilki, hieny i lwy.

Po tysiącach lat ciepłego okresu, klimat wyraźnie się ochłodził. Lasy zaczęły zanikać, a wraz z nimi ich ciepłolubni mieszkańcy – słonie i nosorożce. Puszcze zostały zastąpione suchym, trawiastym stepem, na którym pojawiły się inne wielkie ssaki, pokryte gęstym futrem, doskonale przystosowane do surowych i chłodnych warunków życia.

 

Wszystko, co byście chcieli wiedzieć o plejstocenie

Czas trwania: 60 minut / Poziom kształcenia: szkoła podstawowa klasy 7–8, szkoła średnia / Dziedzina: przyroda, biologia / *Zajęcia w siedzibie PAN Muzeum Ziemi są połączone ze zwiedzaniem wystawy stałej

Plejstocen był epoką w dziejach Ziemi, która trwała pomiędzy 2,58 mln a  11,7 tys. lat temu. Popularnie nazywa się ją często „epoką lodowcową”. Plejstocen charakteryzował się bowiem cyklicznymi zmianami światowego klimatu, który oscylował pomiędzy okresami ciepłymi (interglacjałami) a okresami zimnymi (glacjałami/zlodowaceniami). W trakcie interglacjałów średnie roczne temperatury na Ziemi były zbliżone do tych, które panują obecnie. Glacjały charakteryzowały się za to wyraźnie niższymi temperaturami. Celem lekcji jest przedstawienie zmian środowiska przyrodniczego, jakie towarzyszyły oscylacjom klimatycznym. W PAN Muzeum Ziemi znajdują się zbiory reprezentujące interglacjał eemski (ok. 130–115 tys. lat temu) oraz zlodowacenie Wisły (ok. 115–11,7 tys. lat temu). Na przykładzie tego pojedynczego cyklu zmian klimatu prześledzimy, jak zmieniało się środowisko Europy oraz jego fauna i flora.

Opis skrócony: Jak zmieniało się środowisko przyrodnicze w czasie trwania plejstocenu? Jakie zwierzęta żyły w tym czasie na terenie Polski? Odpowiedzi na te pytania padną na naszym wykładzie.

 

Zapisy: Tel. (22) 629-74-79 w. 203

 

Partnerem programów edukacyjnych PAN Muzeum Ziemi jest KGHM Polska Miedź S.A.

 

 
Zajęcia z cyklu z przyrodą za PAN brat

Zajęcia z cyklu z przyrodą za PAN brat

By |

Z przyrodą za PAN brat

Interdyscyplinarny cykl nauczania o środowisku naturalnym

Polska Akademia Nauk jednoczy siły na rzecz… edukacji, by z przyrodą i nauką być za PAN brat. Zapraszamy Was – Nauczyciele i Uczniowie – do udziału w nowym projekcie edukacyjnym, realizowanym wspólnie przez Muzeum Ziemi PAN i Muzeum i Instytut Zoologii PAN, podczas którego edukatorzy i pracownicy Polskiej Akademii Nauk przybliżą uczestnikom tajemnice świata przyrody, muzealnych zbiorów i laboratoryjnych badań.

 

Temat: „Piękno motyli zaklęte w kolekcjach”

Opis: Łuskoskrzydłe, gatunek parasolowy, imago, przeobrażenie zupełne – to pojęcia których albo nie znamy, albo nie od razu kojarzymy z motylami. W trakcie zajęć wytłumaczymy zarówno te pojęcia, jak i wiele innych. Poznamy budowę, cykl rozwojowy i zwyczaje motyli. Ponadto nauczymy się przygotowywać kolekcję entomologiczną.

Terminy: 11.01.2023 (9.00, 11.00, 13.00), 25.01.2023 (9.00, 11.00, 13.00), 9.02.2023 (9.00, 11.00, 13.00),

23.02. 2023 (9.00, 11.00, 13.00), 16.03.2023 (9.00, 11.00, 13.00), 30.03.2023 (9.00, 11.00, 13.00), 13.04.2023 (9.00, 11.00, 13.00)

 

Temat: „Ślimaki to mięczaki – żywa lekcja przyrody”

Opis: W trakcie zajęć zapoznamy uczestników nie tylko z budową ślimaków, ale także z ich  środowiskiem życia. Zastanowimy się, dlaczego niektóre ślimaki mają muszle, a inne nie. Poznamy i nauczymy się rozpoznawać najbardziej charakterystyczne dla Polski gatunki. Zaprezentujemy również sposoby przechowywania muszli w szkolnych kolekcjach.

Terminy: 27.04.2023 (9.00, 11.00, 13.00), 11.05. 2023 (9.00, 11.00, 13.00), 25.05.20232 (9.00, 11.00, 13.00), 1.06.2023 (9.00, 11.00, 13.00), 15.06.2023 (9.00, 11.00, 13.00)

 

 

 

Lokalizacja: Muzeum Ziemi PAN, Aleja Na Skarpie 20/26, 00-488 Warszawa

Czas trwania zajęć: ok. 1,5 h

Uczestnicy: Szkoła podstawowa – klasy od 2 do 6.

Koszt: 10 zł od osoby

Zapisy: Muzeum Ziemi PAN – 22 629 74 79 w. 203 

 

Organizatorzy: Muzeum Ziemi PAN w Warszawie, Muzeum i Instytut Zoologii PAN

KGHM Polska Miedź S.A. partner programów edukacyjnych PAN Muzeum Ziemi.
PODRÓŻE PO CHILE Z DOMEYKĄ | WARSZTATY Z KGHM

PODRÓŻE PO CHILE Z DOMEYKĄ | WARSZTATY Z KGHM

By |

Szanowni Państwo,

serdecznie zapraszamy do udziału w specjalnych warsztatach przygotowanych razem z KGHM Polska Miedź, partnerem programów edukacyjnych PAN Muzeum Ziemi w Warszawie!

Poniżej lista tematów, które realizujemy w ramach cyklu domeykowego!

 

I. Podróż z Domeyką

Polska za życia Domeyki nie istniała na mapach świata. Przyszło mu migrować do odległego Chile. Te dramatyczne okoliczności sprawiły, że odbył niezwykłą podróż do miejsca, w którym do dziś uważany jest za bohatera narodowego. Podróże Domeyki będą inspiracją również dla nas. Odkryjemy, jaki wpływ na rozwój nauki miały w XIX wieku podróże – Domeyki i jemu współczesnych. Poznamy geologiczne dzieje Ameryki Południowej, a także jej faunę i florę. Przemierzymy także Europę. Opiszemy szlaki, które pokonał Domeyko i poznamy metody jego badań. Podczas warsztatu zostanie przybliżony kilka zagadnień związanych z podróżami i badaniami Domeyki (i jemu współczesnych). Spotkaniu towarzyszyć będzie część warsztatowa, która poprzez doświadczenia, eksperymenty i w oparciu o zbiory Muzeum Ziemi przybliży naukowe (i nie tylko) osiągnięcia Domeyki.

Plan warsztatów:

Zajęcia rozpocznie wykład poświęcony Ignacemu Domeyce, w którym przedstawiony zostanie jego krótki życiorys oraz największe osiągnięcia. Czas trwania prezentacji: ok 15 minut.

Następnie uczestnicy otrzymają mapę Chile, z znaczonymi ważniejszymi miejscami związanymi z badaniami Ignacego Domeyki, która będzie w czasie warsztatów uzupełniana naklejkami. Naklejki do poszczególnych punktów uczestnicy będą otrzymywać za wykonywanie zadań warsztatowych i uczestnictwo w pokazach.

W części warsztatowej i pokazowej uczestnicy wezmą udział w następujących aktywnościach związanych z osiągnięciami Ignacego Domeyki:

  • Pokaz wybuchu wulkanu. Uczestnicy na żywo zobaczą wybuch wulkanu prezentowany na modelu w muzealnym ogrodzie. Czas pokazu ok. 5-10 minut.
  • Badanie parametrów przewodnictwa elektrycznego miedzi i innych metali i minerałów. Z wykorzystaniem kart zadaniowych oraz mierników elektrycznych uczestnicy mają za zadanie zmierzyć opór stawiany prądowi elektrycznemu przez poszczególne obiekty i wyciągnąć odpowiednie wnioski dotyczące zastosowania miedzi. Czas przewidziany na zadanie ok. 10 minut.
  • Puzzle przedstawiające araukarię – drzewo będące żywą skamieniałością. Zadaniem uczestników będzie wycięcie i ułożenie puzzli przedstawiających to bardzo ciekawe drzewo. Na zajęciach będzie także możliwość obejrzenia z bliska żywego drzewka. Czas przewidziany na zadanie ok. 10 minut.
  • Rozpoznawanie skamieniałości po kształcie. Uczestnicy spróbują samodzielnie rozpoznać przygotowane skamieniałości nie widząc ich, używając jedyni zmysłu dotyku. Czas przewidziany na zadanie ok 5-10 minut.
  • Demonstracja powstawania krateru meteorytowego. Powstawanie krateru zostanie przedstawione w formie filmowej oraz na sali z wykorzystaniem interaktywnego modelu hipsometrycznego. Czas pokazu ok. 5-10 minut.
  • Jak daleko znajduje się burza? Uczestnicy zadania poczynią własne obserwacje meteorologiczne podobnie jak czynił to Domeyko. Nauczą się przydatnej umiejętności określania w jakiej odległości od obserwatora uderzają pioruny. Czas zadania ok. 5-10 minut.
  • Demonstracja reakcji roztworu siarczanu miedzi z żelazem. Zapoznając się z warsztatem Domeyki uczestnicy będą świadkami ciekawej reakcji chemicznej. Doświadczenie będzie wykonywane na sali przez prowadzącego zajęcia. Czas pokazu ok. 5-10 minut.

Powyższe zadania warsztatowe będą wykonywane przez uczniów indywidualnie. Sumaryczny czas trwania części warsztatowej wynosi ok. 60 minut.

Adresaci: uczniowie szkół podstawowych.

 

II. O pochodzeniu meteorytów… W czasach Domeyki

Od początku cywilizacji ludzie próbowali wytłumaczyć zjawisko spadku materii kosmicznej na wiele sposobów, ale dopiero w wieku XIX powstały teorie o pozaziemskim pochodzeniu meteorytów. Może dlatego, że to właśnie romantycy lubili spoglądać w niebo? Jednym z prekursorów współczesnej meteorytyki był Ignacy Domeyko, który badał kosmiczne skały na terenie Chile. Jako jeden z niewielu naukowców tamtych czasów uważał, że meteoryty pochodzą z kosmosu. Podczas studiów na Uniwersytecie Wileńskim jego wykładowcą był Jędrzej Śniadecki, który badał meteoryty (w tym Brahin i Krasnojarsk – obecne w zbiorach Muzeum Ziemi) i to on wprowadził Domeykę w tajniki wiedzy o kosmicznych skałach. Później Domeyko sam zaczął badać meteoryty (nazywany jest zresztą ojcem chilijskiej meteorytyki). Wśród jego zainteresowań znalazły się meteoryty Imilac i Toluca, które także posiadamy w muzealnej kolekcji. Wykładowa część spotkania podsumuje naszą aktualną wiedzę o meteorytach oraz historii meteorytyki, ze szczególnym uwzględnieniem czasów Domeyki.

Plan warsztatów:

Zajęcia rozpocznie wykład poświęcony Ignacemu Domeyce, w którym przedstawiony zostanie jego krótki życiorys, największe osiągnięcia naukowe, organizatorskie i edukacyjne w Chile. Najwięcej uwagi zostanie poświęcone prowadzonym przez niego badaniom meteorytów. Czas trwania prezentacji: ok 30 minut.

Część warsztatową rozpocznie demonstracja powstawania krateru meteorytowego przedstawiona w formie filmowej oraz na sali z wykorzystaniem interaktywnego modelu hipsometrycznego. Czas pokazu ok. 5-10 minut.

Następnie uczestnicy otrzymają do wykonania trzy zadania, które będą wykonywane równolegle przez poszczególne grupy uczniów:

  • Rozpoznawanie meteorytów z wykorzystaniem przygotowanych zestawów skał i minerałów oraz prostych narzędzi. W oparciu o podstawowe informacje dotyczące rozpoznawania skał i minerałów uczestnicy opisują poszczególne okazy z otrzymanego zestawu i na podstawie klucza, dokonują ich identyfikacji.
  • Poszukiwanie meteorytów i innych obiektów z wykorzystaniem wykrywaczy metali. Na podstawie sygnałów z wykrywacza metali i otrzymanych wcześniej informacji uczestnicy próbują rozpoznać skały, minerały i obiekty metalowe umieszczone w tym celu pod osadem. W zależności od warunków pogodowych warsztaty mogą być realizowane wewnątrz budynku bądź na zewnątrz, w pojemnikach z piaskiem lub w gruncie, na terenie ogrodu muzeum.
  • Rozpoznawanie meteorów na materiałach graficznych przedstawiających nocne niebo. Wśród innych śladów obiektów latających, na podstawie przyswojonej wcześniej wiedzy, uczestnik powinien rozpoznać, które ślady zostały pozostawione przez meteory, a które przez inne obiekty przemieszczające się po nocnym niebie.

Powyższe zadania warsztatowe mogą być wykonywane przez uczniów indywidualnie, w parach bądź w zespołach trzyosobowych w zależności od wielkości grupy. Sumaryczny czas trwania części warsztatowej wynosi ok. 50 minut.

Adresaci: uczniowie szkół średnich i starszych klas szkół podstawowych – zajęcia mogą zostać dostosowane do wieku i zainteresowań uczestników.

 

III. Śladami Domeyki. Młodzi poszukiwacze metali szlachetnych

Ignacy Domeyko – absolwent Uniwersytetu Wileńskiego, przyjaciel Adama Mickiewicza i powstaniec listopadowy, większość życia spędził na emigracji w Chile, gdzie zasłynął jako „ojciec geologii chilijskiej” i reformator tamtejszego systemu oświaty. Nigdy nie zapomniał jednak o swym pochodzeniu i w miarę możliwość działał także na rzecz nauki polskiej. Współcześnie bardziej znany jest w Ameryce Południowej niż w swojej ojczyźnie. Czas to zmienić… Podczas warsztatów omówione zostaną – w kontekście biografii Domeyki (romantyka zakochanego w Ziemi) i znaczenia jego odkryć – ogólne właściwości metali szlachetnych i ich rud, występowanie oraz zastosowanie. Uczestnicy zapoznają się z prezentacją metali szlachetnych i ich rud oraz metodami badania właściwości konkretnych minerałów. Wśród nich będzie oczywiście… domeykit.

Plan warsztatów:

Zajęcia rozpocznie wykład poświęcony Ignacemu Domeyce, w którym przedstawiony zostanie jego krótki życiorys, największe osiągnięcia naukowe, organizatorskie i edukacyjne w Chile. Najwięcej uwagi zostanie poświęcone prowadzonym przez niego badaniom i poszukiwaniom złóż surowców metalicznych. Czas trwania prezentacji: ok 30 minut.

Część warsztatową rozpocznie demonstracja reakcji roztworu siarczanu miedzi z żelazem. Doświadczenie będzie wykonywane na sali przez prowadzącego zajęcia. Czas pokazu ok. 5 minut.

Następnie uczestnicy otrzymają do wykonania trzy zadania, które będą wykonywane równolegle przez poszczególne grupy uczniów:

  • Badanie parametrów przewodnictwa elektrycznego miedzi i innych metali i minerałów. Z wykorzystaniem kart zadaniowych oraz mierników elektrycznych uczestnicy mają za zadanie zmierzyć opór stawiany prądowi elektrycznemu przez poszczególne obiekty i wyciągnąć odpowiednie wnioski dotyczące ich zastosowania.
  • Rozpoznawanie minerałów rudnych. Z przygotowanych zestawów, na podstawie uzyskanych wcześniej informacji i otrzymanych kluczy, uczestnicy mają za zadanie rozpoznać poszczególne minerały i określić ich przydatność przemysłu.
  • Płukanie złota i minerałów ciężkich. W przygotowanych zbiornikach z wodą i piaskiem, uczestnicy mają za zadanie uzyskać koncentrat minerałów ciężkich za pomocą misek do płukania złota. Pozyskane w ten sposób minerały zostaną następnie zidentyfikowane z użyciem prostych metod dostępnych uczestnikom zajęć.

Powyższe zadania warsztatowe mogą być wykonywane przez uczniów indywidualnie bądź w parach w zależności od wielkości grupy. Sumaryczny czas trwania części warsztatowej wynosi ok. 50 minut.

Adresaci: uczniowie szkół średnich i starszych klas szkół podstawowych – zajęcia mogą zostać dostosowane do wieku i zainteresowań uczestników.

 

Koszt: 10 zł/osoba

Zapisy prowadzimy pod numerem telefonu: (22) 629-74-79 w. 203.

 

 
Pozostała oferta

Pozostała oferta

By |

Zajęcia Uniwersytetu III Wieku

Zajęcia Uniwersytetu III Wieku z cyklu „Ciekawe epizody z przeszłości Ziemi”, które odbywają się raz w miesiącu w czasie roku akademickiego.

Zwiedzanie „ścieżki dziecięcej”

Zwiedzanie „ścieżki dziecięcej”, która opowiada o najciekawszych okazach w muzeum.

Imprezy specjalne

Muzeum Ziemi bierze udział, ze specjalnie przygotowaną ofertą, w wydarzeniach takich jak: Noc Muzeów, Święto Skarpy Warszawskiej, Piknik Naukowy Polskiego Radia i Centrum Nauki Kopernik oraz Festiwal Nauki.

Więcej informacji: tel (22) 629 74 97 w.225

WARSZTATY W PAN MUZEUM ZIEMI W WARSZAWIE

WARSZTATY W PAN MUZEUM ZIEMI W WARSZAWIE

By |

WARSZTATY

Zapraszamy do zapoznania się z naszą ofertą edukacyjną. Warsztaty prowadzone są przez pracowników merytorycznych PAN Muzeum Ziemi i łączą ze sobą świat nauki oraz sztuki. Podczas zajęć uczestnicy będą mieli okazję do pobudzenia swojej kreatywności i stworzenia oryginalnej pracy plastycznej, która bezpośrednio dotyczy poruszanego zagadnienia badawczego. Warsztaty są też okazją do wycieczki po całym muzeum. Zajęcia dopasowane są do wieku uczestników oraz nawiązują do programu nauczania, dzięki czemu nauka łączy się z zabawą.
Zapisy na lekcje muzealne prowadzimy pod numerem telefonu:
(22) 629-74-79 w.203 lub 
(22) 629-74-79 w.203 lub 530 271 484
Małgorzata Sławek
koszt warsztatów:
120 PLN / warsztat + bilet wstępu dla każdego uczestnika

OFERTA WARSZTATOWA ROK SZKOLNY 2025/26

Właściwości bursztynu

WARSZTATY DLA KLAS I–III
CZAS TRWANIA ok. 90 min 
GRUPA do 25 osób

Podczas warsztatów uczestnicy w sposób praktyczny poznają właściwości bursztynu.
Zajęcia składają się z:
– prezentacji, podczas której uczniowie dowiedzą się: czym jest bursztyn, kiedy i gdzie rosły lasy „bursztynowe”, dlaczego drzewa żywicują, czym są inkluzje i w jaki sposób powstają;
– pokazu właściwości bursztynu i metod odróżniania go od innych materiałów, w tym minerałów;
– praktycznego wykonania przez każdego uczestnika pracy/wyklejanki według proponowanych wzorów lub własnego projektu przy wykorzystaniu dostępnych materiałów: kredek, kolorowych piasków, drobnych kawałków bursztynu.

warsztaty bursztyn

Kiedy w Polsce żyły słonie

WARSZTATY DLA KLAS I–IV
CZAS TRWANIA ok. 90 min 
GRUPA do 20 osób

Warsztaty rozpoczynają się prezentacją multimedialną, w trakcie której dzieci będą miały możliwość zapoznania się ze zwierzętami, jakie żyły na terenach Polski podczas plejstocenu – okresu geologicznego obejmującego ostatnie 2 500 000 lat dziejów Ziemi. Okres ten charakteryzował się bardzo zmiennymi warunkami klimatycznymi, siedmiokrotnie na tereny Polski, Europy, Azji i Ameryki Północnej wkraczał lądolód z okolic bieguna północnego. W związku z tym zmieniały się warunki życia, w okresach międzylodowcowych żyły zwierzęta ciepłolubne, a w chłodniejszych zimnolubne. Sztandarowym przykładem zmian fauny byli przedstawiciele słoniowatych – słoń leśny Palaeoloxodon atiquus (największy słoń w dziejach tej grupy zwierząt, dochodzący do 4,5 m wysokości) oraz mamut włochaty Mammuthus primigenius. W trakcie zajęć uczniowie będą mieli okazję dowiedzieć się, jak z biegiem plejstocenu zmieniały się inne gatunki zwierząt, szata roślinna oraz krajobraz, jak również zapoznać się z oryginalnymi okazami skamieniałości. Dzieci dowiedzą się także, że kości dużych ssaków takich, jak słoń leśny, mamut, nosorożec włochaty i wiele innych, można znaleźć nawet w naszym najbliższym sąsiedztwie. Będą miały okazję własnoręcznie złożyć „szkielet” mamuta włochatego oraz namalować na marmurowych płytkach wizerunki zwierząt plejstoceńskich tak, jak to czynili niegdyś pradawni łowcy na ścianach jaskiń.

Wędrówka po karbońskim lesie

WARSZTATY DLA KLAS I–IV
CZAS TRWANIA ok. 90 min 
GRUPA do 25 osób

Początek tytułowej wędrówki stanowi pokaz multimedialny. By ukazać, iż nasza podróż odbywa się w czasie i przestrzeni, będziemy posługiwali się przystępną dla szerokiego grona odbiorców tabelą stratygraficzną oraz mapą, przedstawiającą układ kontynentów 300 mln lat temu. Opiszemy karboński las oraz zwierzęta w nim żyjące. Ilustracją dla naszej narracji będą plansze z karbońskiego lasu. W drugiej części warsztatów uczniowie będą mogli zapoznać się z oryginalnymi skamieniałościami roślin, o których usłyszeli podczas prezentacji. Okazy będzie można dotknąć i odwzorować na papierze. Dostępne będą także wycinanki, na podstawie których uczestnicy warsztatów samodzielnie dokonają rekonstrukcji roślin z karbońskiego lasu.

Lekcje muzealne

Lekcje muzealne

By |

LEKCJE MUZEALNE

Zapraszamy do zapoznania się z naszą ofertą edukacyjną. Lekcje muzealne prowadzone są przez pracowników merytorycznych PAN Muzeum Ziemi. Każda z lekcji skupia się na wybranym zagadnieniu związanym z wystawami stałymi. Dzięki wizycie w muzeum, możecie zobaczyć, a nawet dotknąć wspaniałe okazy, które na co dzień ogląda się tylko w podręcznikach. Lekcje są też okazją do wycieczki po całym muzeum. Zajęcia dopasowane są do wieku uczestników oraz nawiązują do programu nauczania, dzięki czemu nauka łączy się z zabawą.

Zapisy na lekcje muzealne prowadzimy pod numerem telefonu:
(22) 629-74-79 w.203 lub 530 271 484
Małgorzata Sławek
koszt lekcji muzealnych:
80 PLN /lekcja + bilet wstępu dla każdego uczestnika
 

OFERTA LEKCJI MUZEALNYCH ROK SZKOLNY 2025/26

Lodowce, zmiany klimatu i CO2

Klasy 6–8 i ponadpodstawowe

Lekcja muzealna przeznaczona dla grup zainteresowanych aktualną i ważną tematyką zmian klimatycznych. Tematyka ta zostanie przedstawiona w szerokim kontekście geologicznej wiedzy o historii naszej planety. Słuchacze dowiedzą się między innymi, ile w dziejach Ziemi było epok lodowcowych oraz na jakiej podstawie geolodzy wnioskują, jaki klimat panował na naszej planecie 10, 100 czy 500 milionów lat temu. Omówione zostaną również naturalne i antropogeniczne czynniki będące przyczynami zmian klimatycznych.

Góry z morza. Jak powstały lądy, które podziwiamy?

Lekcja dopasowana do wieku grupy

Podczas lekcji muzealnej uczniowie dowiedzą się, że około 15 milionów lat temu, w miocenie, na południu Polski rozpościerało się morze, w którym pływały wieloryby, delfiny i ryby wód tropikalnych. Dowiedzą się, jak powstawały polskie góry: Tatry, Sudety i Góry Świętokrzyskie. Omówione zostaną trzy główne orogenezy, które towarzyszyły dryfowi kontynentów oraz cechy gór powstałych w wyniku zderzenia się kontynentów albo płyt oceanicznych z kontynentalnymi. Wyjaśniony zostanie wpływ gór na klimat i bioróżnorodność.

Ile lat ma Ziemia? Czyli o datowaniu w geologii

Lekcja dopasowana do wieku grupy

Na lekcji uczestnicy dowiedzą się nie tylko ile czasu upłynęło od powstania naszej planety, ale przede wszystkim, skąd to wiemy! Dowiedzą się, czym jest czas, jak go mierzymy w geologii, a także jak wyglądały pierwsze próby ustalenia wieku Ziemi. Uczniowie zostaną zapoznani z metodami względnymi i bezwzględnymi datowania. Przybliżone zostaną podstawowe zasady stratygrafii i określania następstwa zdarzeń w geologii. Uczestnicy poznają zestaw metod datowania radiometrycznego, które pozwalają określić wiek obiektów w latach ziemskich. Ile lat ma najstarsza skała na Ziemi? Ile lat ma najstarsze ziarno piasku? Co przybysze z kosmosu wiedzą o początkach naszej planety?

Wyjście kręgowców na ląd

Szkoły ponadpodstawowe

Okres dewonu (ok. 419 – ok. 359 milionów lat temu) znany jest także jako „Era Ryb”, a jedną z wielu grup przeżywających wówczas rozkwit były ryby mięśniopłetwe.  Niektóre z nich, dzięki specyficznej budowie płetw, były w stanie przemieszczać się pomiędzy sezonowo wysychającymi zbiornikami wodnymi, a posiadanie płuc umożliwiało im oddychanie powietrzem atmosferycznym. Zwierzęta te dały początek pierwszym płazom. Podczas tej lekcji muzealnej uczniowie dowiedzą się, w jaki sposób ewolucja sprawiła, że płetwy stały się nogami, a „Era Ryb” zapoczątkowała historię kręgowców lądowych.

Skały i skamieniałości

Lekcja dopasowana do wieku grupy

Lekcja jest prowadzona z wykorzystaniem bogatej kolekcji dydaktycznej skał, minerałów i skamieniałości. Możliwość obcowania z oryginalnymi okazami znacznie ułatwia dzieciom zrozumienie wielu zagadnień z zakresu geologii, geografii oraz historii życia na Ziemi.
Podczas zajęć uczniowie zapoznają się z podstawowymi typami skał budujących skorupę ziemską, minerałami skałotwórczymi oraz procesami kształtującymi oblicze Ziemi. Dowiedzą się także: czym zajmuje się paleontologia, jak powstawały skamieniałości i jakie organizmy zamieszkiwały naszą planetę przed milionami lat. Lekcja jest wzbogacona prezentacją multimedialną, dzięki której dzieci mogą poznać rekonstrukcje i współczesnych krewnych dawno wymarłych zwierząt oraz zobaczyć, jak wygląda wnętrze wulkanu.

Jak człowiek udomowił Ziemię?

Lekcja dopasowana do wieku grupy

Podczas lekcji uczniowie poznają historię udomowienia zwierząt przez ludzi. Przedstawimy ewolucję najbardziej znanych nam zwierząt domowych, np. koni i psów. Pokażemy, jak przebiegło oswojenie kotów, owiec, krów, świń i drobiu. Wyjaśnimy różnicę między doborem naturalnym a doborem kierunkowym. Odpowiemy na pytanie, czy rasy to gatunki. Nauczymy wypełniać proste krzyżówki genetyczne.
Lekcja dla uczniów szkół ponadpodstawowych wzbogacona będzie informacjami na temat historii upraw roślin, organizmów zmodyfikowanych genetycznie (GMO) i ich wpływu na bioróżnorodność. Wyjaśnimy, na czym polegała rewolucja neolityczna, czyli kiedy człowiek z łowcy stał się rolnikiem. Pokażemy dowody geologiczne, paleoantropologiczne i archeologiczne na uprawę roli i hodowlę zwierząt. Omówimy wpływ rolnictwa na bioróżnorodność oraz klimat Ziemi.

Łowcy mamutów w prehistorycznej Europie

Klasy 5–8 i ponadpodstawowe


Podczas lekcji muzealnej uczniowie zdobędą podstawową wiedzę na temat życia anatomicznie współczesnych ludzi w Europie od momentu ich przybycia na Stary Kontynent do końca ostatniej epoki lodowcowej. Nacisk zostanie położony na łowiectwo wielkich ssaków, w szczególności mamuta włochatego (Mammuthus primigenius), a także na to, jak ważną rolę odgrywało ono w gospodarce ówczesnych Europejczyków. Ponadto uczniowie dowiedzą się, jak prehistoryczni artyści inspirowali się otaczającym ich światem zwierzęcym oraz jaką rolę zwierzęta mogły odgrywać w ich duchowości.

Wędrówka po karbońskim lesie

Lekcja dopasowana do wieku grupy

Młodszemu odbiorcy, w ramach wstępu do lekcji, w sposób przystępny przybliżamy zagadnienia takie, jak podział dziejów Ziemi, zmiany w świecie żywym, zachodzące w skali geologicznej, czy wędrówka kontynentów. W dalszej części mali słuchacze mają możliwość poznania roślin okresu karbońskiego. Dzięki rekonstrukcjom krajobrazów i pokrojom wymarłych roślin mogą wyobrazić sobie jak wyglądały lasy 300 milionów lat temu. W czasie zajęć prezentowane są liczne, oryginalne okazy skamieniałości roślin karbońskich (m.in. odciski liści paproci, odciski gałązek i uwęglone szczątki kory drzewiastych widłakowych, ośródki pni kalamitów).
Dla starszych słuchaczy zakres i forma prezentowanych treści są nieco szersze. Na lekcji omawiane są, m.in: skala czasu geologicznego, podział dziejów Ziemi, warunki paleogeograficzne i klimatyczne w karbonie, świat zwierząt w karbonie.
Lekcja pokrywa lub poszerza swoim zakresem podstawę programową z przedmiotu: geografia (liceum/technikum, zakres rozszerzony).

Meteoryty – kosmiczni goście

Szkoły ponadpodstawowe

Jakie skały spadają z nieba? Podczas lekcji uczestnicy dowiedzą się czym różni się meteoryt, meteor i meteoroid, a także jak ludzie, na przestrzeni dziejów, postrzegali dziwne zjawiska świetlne w atmosferze i znajdowane na powierzchni Ziemi nietypowe skały. Dowiedzą się jaka jest historia fragmentów skał zabłąkanych w naszym Układzie Słonecznym i skąd mogły wziąć się na naszej planecie fragmenty Marsa! Uczniowie zostaną zapoznani z podstawowymi strukturami tworzącymi się w meteoroidach podczas ich przelotu przez atmosferę, a także rodzajami meteorytów oraz teoriami na temat sposobów powstawania tych kosmicznych skał. Przybliżone zostaną również zagadnienia związane z kolekcjonowaniem i poszukiwaniem meteorytów, w tym z wykorzystaniem wykrywacza metali.

Minerały wokół nas

Klasy 0–4

Na zajęciach uczniowie zapoznają się z minerałami, które towarzyszą ludziom w życiu codziennym. Poznają podstawowe cechy minerałów i nauczą się odróżniać niektóre minerały od siebie. Dowiedzą się także, jakie cechy minerałów powodują, że są one wykorzystywane przez człowieka w konkretny sposób. Otrzymają podstawową wiedzę na temat wykorzystania minerałów zarówno obecnie, jak i w przeszłości. Uczestnicy lekcji będą mieli możliwość bezpośredniego kontaktu z ciekawymi okazami mineralogicznymi oraz uzyskania interesujących informacji na ich temat. Lekcja prowadzona jest w oparciu o minerały, z którymi można zapoznać się z bliska, a także przeprowadzić na nich proste doświadczenia.

Minerały i skały

Klasy 5–8 i ponadpodstawowe

W części mineralogicznej uczniowie dowiedzą się, czym są minerały, a także poznają najważniejsze cechy umożliwiające rozpoznawanie ich poszczególnych gatunków. Zostaną zapoznani z głównymi zastosowaniami minerałów zarówno w przemyśle, jak i w życiu codziennym. W części poświęconej skałom uczestnicy poznają podstawowe grupy skał. Dowiedzą się, jak powstają poszczególne skały i do czego są wykorzystywane. Lekcja jest prowadzona z wykorzystaniem oryginalnej, bogatej kolekcji dydaktycznej skał i minerałów, które każdy uczeń ma możliwość obejrzeć z bliska, a także wykonać na nich proste doświadczenia.

Niszczycielska i twórcza rola wulkanów

Klasy 6–8 i ponadpodstawowe

Jak powstają wulkany? Czym są gorące punkty i zjawiska, takie jak gejzery i trzęsienia ziemi? Odpowiedzi na te pytania można będzie poznać podczas lekcji muzealnej. Pokazane zostanie oddziaływanie wulkanizmu na życie na Ziemi w prehistorii i starożytności. Wyjaśnione będzie, jak powstały wyspy wulkaniczne (Islandia, Hawaje i Galapagos), jak tworzą się atole, nowe kontynenty (np. Szeszele, Wyspy Kerguelena) oraz ekosystemy wyspowe i jak dzięki nim Darwin mógł stworzyć teorię ewolucji – jedną z najważniejszych teorii w biologii.
Lekcja dla uczniów szkół ponadpodstawowych wzbogacona będzie pokazem skał wulkanicznych i przedstawieniem dowodów na istnienie wulkanów w Polsce. Ponadto omówione zostaną: Pacyficzny Pierścień Ognia; teoria, w której superwulkan niemal doprowadził do wymarcia gatunku ludzkiego; fenomen wielkich gejzerów w Yellowstone; prawa ewolucyjne, panujące na wyspach, tj. efekt założyciela, gigantyzm i karłowatość wyspowa.

Tajemnice bursztynu

Lekcja dopasowana do wieku grupy

W odpowiedniej dla wieku dzieci formie, omówimy proces powstawania bursztynu bałtyckiego (sukcynitu) oraz jego właściwości, tj. zawartość kwasu bursztynowego, twardość, przełam, rozpuszczalność, gęstość, reakcję na płomień, odmiany, postaci występowania, obecność inkluzji organicznych. O tych wszystkich cechach i procesie przekształcania się żywicy w bursztyn opowiemy na podstawie okazów i ilustracji na wystawie „Bursztyn – Polska i Świat”.

W poszukiwaniu dinozaurów

Lekcja dopasowana do wieku grupy

Lekcja muzealna poświęcona jest polsko-mongolskim ekspedycjom badawczym prowadzonym na pustyni Gobi w latach 1963–1971. Badania te są uznawane za przełomowe w przestrzeni naukowej dzięki ich olbrzymiemu wkładowi w dziedzinę nauk o Ziemi, jaką jest paleontologia. Ogromny wkład w sukces ekspedycji mieli także pracownicy naszego muzeum — za sprawą prof. Teresy Maryańskiej, która dokonała licznych odkryć nowych gatunków dinozaurów oraz znaleziskom dr. Gwidona Jakubowskiego—szkieletu Tarbozaura, będącego kuzynem słynnego Tyranozaura. Obecnie w muzeum znajdują się archiwalne zdjęcia, plansze informacyjne o przebiegu wypraw oraz rekonstrukcja szkieletu Tarbozaura w skali 1:1. Celem zajęć jest zapoznanie uczniów z realiami nauki, jaką jest paleontologia oraz wkład polskich badaczy w tę dziedzinę nauki.
Rezerwacja przewodnika, lekcji i warsztatów

Rezerwacja przewodnika, lekcji i warsztatów

By |

Zapisy prowadzimy pod numerem telefonu:

530 271 484 – Małgorzata Sławek
(22) 629-74-79 w.203

 

Szczegółowy opis poszczególnych lekcji muzealnych oraz warsztatów znajdą Państwo w zakładkach:

Lekcje muzealne
Warsztaty
Cennik
Wykaz punktów edukacyjnych Programu „Poznaj Polskę” MEiN

KLAUZULA INFORMACYJNA DLA OSÓB REZERWUJĄCYCH PRZEWODNIKA, LEKCJE MUZEALNE I WARSZTATY